Η εικόνα και το βλέμμα

«Η οπτική αντίληψη προηγείται των λέξεων. Το παιδί βλέπει και αναγνωρίζει πριν μπορέσει να μιλήσει. Όμως η οπτική αντίληψη προηγείται των λέξεων και υπό μία άλλη έννοια. Η οπτική αντίληψη είναι εκείνη που καθορίζει τη θέση μας στον κόσμο που μας περιβάλλει· ερμηνεύουμε αυτόν τον κόσμο με λέξεις, αλλά οι λέξεις δεν μπορούν ποτέ να αναιρέσουν το γεγονός ότι περιβαλλόμαστε από αυτόν. Η σχέση μεταξύ του τι βλέπουμε και του τι γνωρίζουμε δεν είναι ποτέ σαφώς προσδιορισμένη.» Το βιβλίο του John Berger, ασκώντας κριτική στην παραδοσιακή δυτική αισθητική της τέχνης, αποκαλύπτει καλά κρυμμένα ιδεολογήματα πίσω από τις εικόνες. Ο συγγραφέας, δίνοντας έμφαση στον τρόπο με τον οποίο κοιτάζουμε τα έργα ζωγραφικής, μεταβάλλει τελικά τον τρόπο που κοιτάζουμε τις εικόνες εν γένει. Πενήντα χρόνια μετά την πρώτη κυκλοφορία του bιβλίου, τα ερωτήματα που θέτει εξακολουθούν να είναι επίκαιρα και να απασχολούν την αισθητική θεωρία και την ιστορία της τέχνης. (Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

«Αν κάποιος με ρωτούσε: Να διαβάσω την Εικόνα και το βλέμμα; Θα του απαντούσα: Μα και βέβαια, ασυζητητί. Με τον δικό του τρόπο, είναι ένα βιβλίο σχεδόν τόσο σημαντικό όσο, για παράδειγμα, τα Τέχνη και ψευδαίσθηση του Gombrich ή Μελέτες εικονολογίας του Panofsky» (Μιχάλης Μακρόπουλος, bookpress.gr, 01/07/2022)

Ένα από τα πιο σημαντικά και επιδραστικά βιβλία για την ερμηνεία της εικόνας και της τέχνης.